Thu hồi đất cho Dự án Deep C III (Cát Hải): Người dân có đủ căn cứ pháp lý để yêu cầu bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất

Công ty Luật TNHH Everest hỗ trợ pháp lý cho một số hộ dân tại huyện Cát Hải (Hải Phòng) yêu cầu Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải thực hiện bồi thường, hỗ trợ thu hồi đất nông nghiệp cho Dự án khu công nghiệp Deep C III minh bạch, công bằng, đúng pháp luật.

Dù liên tục sử dụng đất nuôi trồng thủy sản trong suốt hơn 40 năm (từ 1986 đến 2018), nhưng nhiều hộ dân tại Cát Hải không được Nhà nước giao đất theo đúng quy định pháp luật về đất đai. Việc sử dụng đất của người dân được 'hợp pháp hóa' qua các "Hợp đồng cho thuê cơ sở mặt nước nuôi trồng thủy sản", dẫn đến việc khi Nhà nước có quyết định thu hồi đất, nhiều hộ dân tại Cát Hải không được bồi thường một cách hợp hiến, hợp pháp.

Ngày 13/11/2019, Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng xét xử sơ thẩmVụ án “Khiếu kiện quyết định hành chính”, người bị kiện là Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải thành phố Hải Phòng (thụ lý số 2827/2019-TLST-HC ngày 11/07/2019). Tuy nhiên, người khởi kiện có đầy đủ cơ sở kháng cáo đối vớiToàn bộ bản án sơ thẩm được xét xử ngày 13/11/2019 của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng.

Luật sư tư vấn pháp luật đất đai - Công ty Luật TNHH Everest - Tổng đài (24/7): 1900 6198
Luật sư tư vấn pháp luật đất đai - Công ty Luật TNHH Everest - Tổng đài (24/7): 1900 6198

Sau khi nghiên cứu hồ sơ, các Luật sư của Công ty Luật TNHH Everest cho rằng: đã có sai lầm trong việc áp dụng pháp luật dẫn đến việc ra bản án không đúng gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khởi kiện:

Thứ nhất, sai phạm trong giai đoạn từ năm 1989 đến năm 1993 của Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải:


Sai phạm trong giao quản lý, sử dụng: đầm hồ - đất nuôi trồng thủy sản (đất nông nghiệp) cho các tổ chức, cá nhân theo các quyết định “giao đầm… ”, hợp đồng “sử dụng, quản lý đầm…”. Theo các quyết định “giao đầm… ”, hợp đồng “sử dụng, quản lý đầm…”, thì Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải đã không giao đất ổn định, lâu dài để sản xuất nông nghiệp (nuôi trồng thủy sản) “trên cơ sở đất đai đang sử dụng”, mà giao đất theo hợp đồng “sử dụng, quản lý đầm…” cho một số cá nhân, thậm chí là những tổ chức không có chức năng sản xuất nông nghiệp, như Công an thị trấn Cát Hải, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh thị trấn Cát Hải.

Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải đã áp dụng sai các quy định của Luật Đất đai năm 1987. Cụ thể: (i) đối chiếu với Điều 29, 30 Luật Đất đai năm 1987 Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải đã xác định sai “loại đất” (xác định “đất chưa sử dụng”) - từ đó đã giao một số lượng lớn đất hồ, đầm - đất nông nghiệp - nuôi trồng hải sản - cho một số cá nhân, tổ chức, trong khi hầu hết hộ gia đình, cá nhân đang trực tiếp sản xuất nông nghiệp - nuôi trồng thủy sản trên diện tích đất đầm hồ này thì không giao đất; (ii) Đối chiếu với Điều 5 Luật Đất đai năm 1987, các cá nhân, tổ chức sau đó “nhận đất được giao mà không sử dụng”, “phát canh thu tô” - bị nghiêm cấm.

Thứ hai, sai phạm trong giai đoan từ năm 1993 đến năm 1996: của Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải:


Sai phạm không triển khai giao đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định, lâu dài theo quy định của Luật Đất đai năm 1993, Nghị định số 64/CP và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải đã áp dụng sai các quy định của Luật Đất đai năm 1993, Nghị định số 64/CP của Chính phủ ngày 27/09/1993 về việc “ban hành quy định về việc giao đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích sản xuất nông nghiệp” và Quyết định số 03/QĐ-UB của Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng, ngày 04/01/1994 “ban hành bản quy định về việc giao đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định, lâu dài vào mục đích sản xuất nông nghiệp”. Trên thực tế tại thời điểm giao đất nông nghiệp cho các hộ gia đình, cá nhân, Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải chỉ tiến hành giao đất làm muối, đất trồng cây hàng năm, đất trồng cây lâu năm cho các hộ gia đình, cá nhân sản xuất nông nghiệp tại huyện Cát Hải mà không thực hiện giao đất nuôi trồng thủy sản - một loại đất nông nghiệp. Cụ thể: (i) Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải đã không giao toàn bộ đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sản xuất nông nghiệp để sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích sản xuất nông nghiệp, mà giữ lại toàn bộ đất nông nghiệp nuôi trồng thủy sản (các đầm, hồ) là trái với quy định của: Luật Đất đai năm 1993 “… thời hạn giao đất sử dụng ổn định lâu dài... nuôi trồng thuỷ sản là 20 năm” (Điều 20), Nghị định số 64-CP “… toàn bộ đất nông nghiệp đang được sử dụng thì giao hết cho hộ gia đình, cá nhân sản xuất nông nghiệp”, Quyết định 03/QĐ-UB: “đất nông nghiệp giao cho hộ gia đình cá nhân sử dụng vào mục đích sản xuất nông nghiệp bao gồm… đất có mặt nước nuôi trồng thủy sản”.

Các sai phạm trong quản lý đất đai của chính quyền Cát Hải các thời kỳ trước (trong giai đoan từ năm 1993 đến năm 1996 sau đó đã không được chính quyền Cát Hải nhiệm kỳ kế tiếp điều chỉnh. Hậu quả, các thửa đất nông nghiệp - nuôi trồng thủy sản - bị Nhà nước thu hồi thực hiện Dự án Khu công nghiệp Deep C III đã bị xác định sai nguồn gốc; người sử dụng đất trực tiếp sản xuất nông nghiệp - nuôi trồng thủy sản trực tiếp - bị xác định là người ‘thuê lại đất’ của ‘cá nhân thuê đất’.

Thứ ba, các hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp - nuôi trồng thủy sản - bị thu hồi đất thực hiện dự án Deep CIII đủ điều kiện được bồi thường về đất và hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm.


Cụ thể: Đối chiếu với các quy định của Luật Đất đai năm 2013, thì thấy rằng: tuy không được Nhà nước (Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải) giao đất nông nghiệp - nuôi trồng thủy sản - vào thời điểm sau năm 1993, nhưng căn cứ nguồn gốc và quá trình sử dụng đất của người khởi kiện (các hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp) đã: (i) trực tiếp sản xuất nông nghiệp, (ii) sử dụng đất trước ngày 01/07/2004. Người khởi kiện được xác định là “người sử dụng đất” và đất bị thu hồi đạt đủ các điều kiện quy định tại Khoản 2 Điều 77 Luật đất đai năm 2013 - được bồi thường về đất. Ngoài bồi thường về đất, người khởi kiện (các hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp) đủ điều kiện để được hỗ trợ ổn định đời sống và sản xuất, hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm và hỗ trợ khác theo quy định tại Khoản 1 Điều 83 Luật Đất đai năm 2013.

Luật sư Phạm Ngọc Minh - Công ty Luật TNHH Everest - Tổng đài (24/7): 1900 6198
Luật sư Phạm Ngọc Minh - Công ty Luật TNHH Everest - Tổng đài (24/7): 1900 6198

Do đó, ngày 18/11/2019, Công ty Luật TNHH Everest hỗ trợ các hộ gia đình, cá nhân thuộc diện bị thu hồi đất cho dự án Deep C III (Cát Hải) gửi đơn kháng cáo bản án Sơ thẩm của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng, trong đó có nội dung:

(1) Đề nghị Tòa án hủy bỏ một phần các quyết định thu hồi đất phần liên quan tới người khởi kiện, gồm: (i) Quyết định số 1450/QĐ-UBND ngày 04/10/2017 về việc thu hồi đất thực hiện “Dự án xây dựng và kinh doanh cơ sở hạ tầng khu công nghiệp cảng cửa ngõ quốc tế Hải Phòng (giai đoạn 1) do Công ty cổ phần Khu công nghiệp Đình Vũ làm chủ đầu tư”; (ii) Quyết định số 1503/QĐ-UBND ngày 31/10/2018 về việc bổ sung Điều 1 Quyết định số 1450/QĐ-UBND, ngày 04/10/2017 của ủy ban nhân dân huyện Cát Hải; (iii) Quyết định số 949/QĐ-UBND ngày 21/06/2019 về việc hủy bỏ Quyết định số 1503/QĐ-UBND ngày 31/10/2018 của Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải.

(2) Đề nghị Tòa án hủy bỏ một phần tại Quyết định số 1457/QĐ-UBND ngày 04/10/2017 về việc phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất thực hiện Dự án đầu tư Xây dựng và kinh doanh cơ sở hạ tầng khu công nghiệp Cảng cửa ngõ quốc tế Hải Phòng (giai đoạn 1) tại xã Đồng Bài, thị trấn Cát Hải (phần liên quan tới người khởi kiện);

(3) Đề nghị Tòa án giải quyết quyền lợi của người bị thu hồi đất theo quy định của pháp luật: (i) được bồi thường (100%) về đất theo quy định tại Khoản 2 Điều 77 Luật Đất đai năm 2013, (ii) được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề, tìm kiếm việc làm theo quy định tại khoản 1 Điều 84 Luật Đất đai năm 2013.

Khuyến nghị của Công ty Luật TNHH Everest:

  1. Bài viết được luật sư, chuyên gia của Công ty Luật TNHH Everest thực hiện nhằm mục đích nghiên cứu khoa học hoặc phổ biến kiến thức pháp luật, hoàn toàn không nhằm mục đích thương mại.
  2. Bài viết có sử dụng những kiến thức hoặc ý kiến của các chuyên gia được trích dẫn từ nguồn đáng tin cậy. Tại thời điểm trích dẫn những nội dung này, chúng tôi đồng ý với quan điểm của tác giả. Tuy nhiên, quý Vị chỉ nên coi đây là những thông tin tham khảo, bởi nó có thể chỉ là quan điểm cá nhân người viết.
  3. Trường hợp cần giải đáp thắc mắc về vấn đề có liên quan, hoặc cần ý kiến pháp lý cho vụ việc cụ thể, Quý vị vui lòng liên hệ với chuyên gia, luật sư của Công ty Luật TNHH Everest qua Tổng đài tư vấn pháp luật: 1900 6198, E-mail: info@everest.net.vn.